بحث وابستگی علائم به ظهور، از مؤلفههای مهم و پرچالش در نظام اندیشۀ مهدویت به شمار میآید. تلقی رایج از زمانمندی نشانهها، در برخی موارد به نتایجی چون توقیت ظهور حضرت مهدی؟عج؟ ـ که در منابع روایی بهصراحت رد شده است ـ و نیز به تطبیق نشانههای حتمی با رویدادهای معاصر جهانی منجر میگردد. این قرائت هرچند در آغاز موجب تقویت امید و انگیزه در باور به منجی موعود میشود، اما در گذر زمان و با آشکار شدن نادرستی آن تطبیقها، زمینۀ شکگرایی و بهرهبرداری منفی مخالفان در نفی آموزۀ مهدویت را فراهم میسازد. پژوهش حاضر با هدف بازخوانی مستندات مربوط به علائم و نشانههای ظهور و بر پایۀ اصول برگرفته از منابع وحیانی و مبانی معتبر کلامی، در پی ارائۀ قرائت تازهای از نسبت علائم با دو مفهوم ظهور و قیام است. در این تحلیل، تحقق علائم حتمی به مرحلۀ پس از ظهور نسبت داده شده و نقش اصلی آنها بهعنوان تأیید الهی بر اصالت و حقانیت منجی موعود، حضرت مهدی؟عج؟ تبیین میشود. این پژوهش در پاسخ به پرسش اصلی خود که آیا نشانههای حتمی به ظهور یا به قیام حضرت مهدی؟عج؟ وابستهاند، با روش تحلیلی ـ انتقادی انجام شده و براساس بررسی دادهها و شواهد متنی، به این نتیجه دست یافته است که برخلاف باور عمومی و شهرت میان متکلمان، نشانههای حتمی نه به ظهور، بلکه به قیام حضرت مهدی؟عج؟ تعلق دارند.
